Jak często ostrzyć stemple i matryce? Objawy zużycia narzędzi wykrawających i proces ostrzenia
Jak często ostrzyć stemple i matryce
Częstotliwość ostrzenia stempli i matryc wykrawających zależy przede wszystkim od rodzaju obrabianego materiału, grubości blachy, luzu między stemplem a matrycą oraz intensywności produkcji. Nie istnieje jedna uniwersalna wartość określająca, po ilu uderzeniach należy ostrzyć narzędzia wykrawające, jednak w praktyce przyjmuje się, że narzędzia powinny być ostrzone regularnie, zanim pojawią się wyraźne objawy ich zużycia.
W wielu zakładach produkcyjnych przyjmuje się zasadę, że stemple i matryce należy kontrolować i w razie potrzeby ostrzyć po określonej liczbie uderzeń, na przykład co kilkanaście lub kilkadziesiąt tysięcy wykonań. Znacznie lepszym rozwiązaniem jest jednak obserwacja jakości wykrawanych detali oraz stanu krawędzi tnącej narzędzia.
Regularne ostrzenie narzędzi wykrawających jest bardzo ważne, ponieważ zbyt późne ostrzenie powoduje konieczność zebrania większej ilości materiału ze stempla lub matrycy, co skraca żywotność narzędzia. Częste, lekkie ostrzenie jest zdecydowanie korzystniejsze niż rzadkie ostrzenie z dużym zbieraniem materiału.
Można przyjąć ogólną zasadę, że narzędzia wykrawające powinny być ostrzone, gdy wysokość gratu na detalu zaczyna przekraczać około 10% grubości materiału. Jest to moment, w którym krawędź tnąca narzędzia nie jest już wystarczająco ostra i pogarsza się jakość wykrawania.
Objawy zużycia narzędzi wykrawających
Zużyte stemple i matryce wykrawające można rozpoznać po kilku charakterystycznych objawach. Jednym z pierwszych sygnałów jest pogorszenie jakości krawędzi wykrawanego otworu lub kształtu. Na krawędzi pojawia się większy grat, a powierzchnia cięcia przestaje być gładka i prostopadła do powierzchni blachy.
Kolejnym objawem zużycia narzędzi wykrawających jest zwiększenie siły wykrawania. Maszyna pracuje głośniej, pojawiają się większe drgania oraz obciążenia mechaniczne. Może to prowadzić do szybszego zużycia prowadnic, tulei, uchwytów narzędziowych oraz innych elementów wykrawarki.
Do typowych objawów zużycia stempli i matryc należą:
- zwiększony grat na detalu,
- pogorszenie jakości krawędzi cięcia,
- odkształcanie blachy wokół otworu,
- zwiększony hałas podczas wykrawania,
- większe obciążenie wykrawarki,
- pęknięcia lub wyszczerbienia krawędzi tnącej,
- nierówna powierzchnia czołowa stempla,
- problemy z wyciąganiem materiału z matrycy.
Ignorowanie tych objawów może doprowadzić do uszkodzenia narzędzi, a nawet do awarii wykrawarki. Dlatego bardzo ważna jest regularna kontrola narzędzi i ich ostrzenie na szlifierce do narzędzi wykrawających takich jak Solution Trade Grinder
Jak wygląda proces ostrzenia narzędzi wykrawających
Proces ostrzenia stempli i matryc polega na zeszlifowaniu niewielkiej warstwy materiału z powierzchni roboczej narzędzia w celu przywrócenia ostrej krawędzi tnącej oraz odpowiedniej płaskości powierzchni. Ostrzenie narzędzi wykrawających odbywa się na specjalnych szlifierkach do stempli i matryc wyposażonych w ściernice borazonowe (CBN) lub diamentowe.
Podczas ostrzenia bardzo ważne jest zachowanie idealnej płaskości powierzchni oraz równoległości do podstawy narzędzia. Nieprawidłowe ostrzenie może spowodować nierównomierne zużycie narzędzia, pogorszenie jakości wykrawania oraz zwiększone obciążenie maszyny.
Typowy proces ostrzenia narzędzi wykrawających wygląda następująco:
- Oczyszczenie narzędzia z zabrudzeń i oleju.
- Zamocowanie stempla lub matrycy w uchwycie szlifierki.
- Ustawienie wysokości narzędzia lub programu ostrzenia.
- Szlifowanie powierzchni roboczej narzędzia.
- Kontrola płaskości i jakości powierzchni.
- Montaż narzędzia w wykrawarce i regulacja wysokości narzędzia.
W przypadku automatycznych szlifierek do narzędzi wykrawających, takich jak STG-2 proces ostrzenia może odbywać się automatycznie, bez konieczności ręcznego ustawiania parametrów szlifowania. Dzięki temu operator może szybko i powtarzalnie ostrzyć narzędzia, zachowując wysoką jakość i dokładność szlifowania.
Regularne ostrzenie stempli i matryc na szlifierce do narzędzi wykrawających pozwala znacząco wydłużyć żywotność narzędzi, poprawić jakość wykrawanych elementów oraz zmniejszyć koszty produkcji.
Podsumowanie
Regularne ostrzenie stempli i matryc jest niezbędne do utrzymania wysokiej jakości wykrawania oraz długiej żywotności narzędzi wykrawających. Obserwacja objawów zużycia narzędzi, takich jak zwiększony grat czy pogorszenie jakości krawędzi cięcia, pozwala określić właściwy moment ostrzenia. Ostrzenie narzędzi wykrawających na profesjonalnej szlifierce zapewnia zachowanie odpowiedniej geometrii narzędzia, płaskości powierzchni oraz powtarzalności procesu, co ma kluczowe znaczenie w produkcji seryjnej.
Zobacz nasze narzędzia wykrawające: PASS Stanztechnik
Sprawdź ofertę szlifierek do narzędzi: Solution Trade Grinder
Napisz lub zadzwoń do Nas: KONTAKT
